Sağlık kuruluşları için yapay zekâ görünürlüğü: kurallara uygun içerik

Klinik yapay zekâ görünürlüğü nedir?

Klinik yapay zekâ görünürlüğü, bir hasta ChatGPT veya Gemini'ye klinik sorduğunda cevapta adınızın geçmesi, bilgilerinizin doğru aktarılması ve sitenizin kaynak gösterilmesi demektir.

Üç ayrı şeye bakmak gerekir: bahsedilme, bilgilerin doğru aktarılması ve kaynak gösterilme. Bir cevapta adınızın geçmesi tek başına yetmez; telefonunuz eskiyse veya kapalı olduğunuz bir saatte “açık” deniyorsa, görünürlük size zarar bile verebilir.

Google'da da durum değişiyor. Google, AI Modu ve AI Bakışı özelliklerini Şubat 2026'dan itibaren Türkiye'de kademeli olarak kullanıma sunmaya başladı.^[1] Yani hastanın gördüğü ilk şey artık çoğu zaman bir bağlantı listesi değil, yazılmış bir cevap.

Peki bu cevaba girmek için sağlık kuruluşları neyi yapabilir, neyi yapamaz?

Kural kitabı: sağlıkta tanıtım ve bilgilendirme yönetmeliği ne diyor?

Sağlık hizmetlerinin tanıtımını bugün Sağlık Bakanlığının Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik'i düzenliyor. Yönetmelik 12 Kasım 2025 tarihli ve 33075 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı ve aynı gün yürürlüğe girdi.^[2]

Yeni metin, 29 Temmuz 2023 tarihli ve 32263 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan önceki yönetmeliği yürürlükten kaldırdı (md. 13). İnternette hâlâ 2023 metnine atıf yapan çok sayıda yazı var; kontrol ederken tarihe bakın.

Kapsamı geniş: sağlık meslek mensuplarını, özel sağlık kuruluşlarını ve uluslararası sağlık turizmi aracı kuruluşlarını kapsıyor (md. 2).

Reklam ile bilgilendirme arasındaki çizgi

Yönetmelik reklamı, bir ürünü, hizmeti, kişiyi veya kurumu ön plana çıkaran ve tanıtım ve bilgilendirmenin sınırını aşan her türlü faaliyet olarak tanımlıyor (md. 4). Açık veya örtülü reklam yasak; tanıtım ve bilgilendirme ise belirlenen ilkelere uymak şartıyla serbest (md. 5).

Kritik nokta, izin verilen bilginin tanımı. Madde 4'e göre sağlık tesisleri için bu bilgiler şunlar: adres ve iletişim bilgileri, çalışma gün ve saatleri, hasta kabul edilen uzmanlık dalları, çalışan sağlık meslek mensuplarının unvanları ve sağlığı koruyucu bilgiler.

Sağlık meslek mensupları için de ana dal ve yan dal uzmanlıkları, akademik unvanlar, hasta kabul saatleri ve yeri ile sağlığı koruyucu bilgiler sayılıyor.

Açıkça yasak olanlar

Madde 5'in birinci fıkrası, yapay zekâ içeriği planlarken doğrudan işinize yarayacak bir “yapmayın” listesi veriyor:

• Halkı yanıltan, yanlış yönlendiren veya başka kuruluşları hedef alan tanıtım (c).
• Bilimsel ve klinik olarak doğruluğu kanıtlanmamış yöntemlerle tedavi iddiası (ç).
• Ana dal ve yan dal dışında, sertifikaya dayalı uzmanlık unvanı kullanmak (d).
• Hasta teşekkür veya memnuniyet ifadeleri üzerinden reklam niteliğinde paylaşım (e).
• Bilimsel verileri gerçekte olmayan sonuçlar doğuracak biçimde sunmak (ğ).
• Teşvik, çekiliş, hediye gibi pazarlama faaliyetleri (l).
• Ücret, indirim, kampanya veya promosyon bilgisi vermek (m).

Bir de unutulan bir yükümlülük var: internet sitelerinde bilgilendirmenin son güncelleme tarihi ile site editörüne ulaşılabilecek iletişim bilgisi açıkça belirtilmeli (md. 5/1-ı).

Bu listeyi okuyunca akla şu soru geliyor: geriye ne kaldı ki?

İzin verilen bilgi, yapay zekânın aradığı bilgiyle örtüşüyor

Cevap: neredeyse her şey kaldı. Hem de doğru türden şey.

Ölçümlerimizde kullandığımız sağlık sektörü soru kalıplarının çoğu bir duyguya değil, bir olguya dayanıyor: nerede, hangi hizmet, kim yapıyor, ne zaman açık. Yönetmeliğin serbest bıraktığı bilgiler tam da bu sorulara cevap veriyor.

Aşağıdaki tablo, Kaynaktan'ın sağlık sektörlerinde ölçüm için kullandığı soru kalıplarını yönetmeliğin izin verdiği bilgilerle eşleştiriyor. Soru örnekleri temsilidir; hangi sorunun ne sıklıkla sorulduğuna dair bir veri iddia etmiyoruz.

Burada bir uyarı şart: ChatGPT ve Gemini'nin bir kliniği listeye alırken hangi sinyalleri nasıl tarttığını kamuya açık biçimde ayrıntılandırmıyorlar. Bildiğimiz şu: iki asistan da web aramasıyla çalışabiliyor ve yazdıkları cevabı bulabildikleri kaynaklara dayandırıyor.

Bu yüzden makul bir hipotez şu: Bilgi hiçbir yerde açıkça yazmıyorsa, asistanın onu doğru aktarma şansı da düşük.

Yayınlanabilir bilgi kontrol listesi: md. 4'ten sitenize

Madde 4'teki tanım, aslında hazır bir içerik planı. Aşağıdaki tabloda yönetmeliğin saydığı her bilgi için nerede gösterilebileceğini ve bir yapay zekâ asistanı için neden önemli olabileceğini eşleştirdik.

Son sütun bir vaat listesi değil, bir mantık zinciri. Asistanların bu bilgileri nasıl tarttığı açıklanmış değil; ama bir bilgi hiçbir yerde yazmıyorsa, cevapta doğru yer alması için de bir dayanak kalmıyor.

Tabloyu kendi sitenizde satır satır kontrol edin. Her satır için sorunuz aynı: Bu bilgi sitemde açıkça, tek bir yerde ve güncel olarak yazıyor mu?

Kurallara uygun klinik içeriği için 8 adım

Aşağıdaki sıra, en az riskli ve en çok işe yarayan işlerden başlıyor.

1. Kimlik bilgilerinizi sabitleyin. Ruhsattaki unvan, adres, telefon ve web adresi; sitede, Google İşletme Profili'nde ve rehberlerde harfi harfine aynı olsun.
2. Çalışma saatlerini gün gün yazın. “Hafta içi açığız” yerine “Pazartesi–Cuma 09.00–19.00, Cumartesi 10.00–15.00” yazın; bayram ve tatil değişikliklerini güncelleyin.
3. Her hizmete ayrı bir sayfa açın. Sayfada hizmetin ne olduğunu, kimin uyguladığını ve nerede sunulduğunu tarafsız bir dille anlatın. Nasıl yazılacağını alıntılanabilir hizmet sayfası rehberimizde adım adım anlattık.
4. Hekim ve uzman kadrosunu yazın. Ad, diploma alanı, ana dal ve yan dal uzmanlığı, akademik unvan ve hasta kabul günleri yeterli; sertifikaya dayalı “uzman” unvanı kullanmayın (md. 5/1-d).
5. Belgelerinizi görünür kılın. Ruhsat bilgisi, varsa sağlık turizmi yetki belgesi, akreditasyon veya sertifika; bir sayfada, tarih ve numarasıyla.
6. Kabul edilen sigortaları ve dilleri olgusal olarak listeleyin. “SGK anlaşmalı”, anlaşmalı özel sigorta şirketlerinin adları ve “İngilizce ve Arapça konuşan personel” gibi bilgiler sıfat değil, olgudur.
7. Son güncelleme tarihini ve editör iletişimini ekleyin. Bu zaten yönetmelikte istenen bir bilgi (md. 5/1-ı); güncel bir sayfa, eski bir sayfaya göre hem hasta hem makine için daha güvenilir bir işarettir.
8. Aynı bilgileri yapılandırılmış veriyle de verin. Bir sonraki bölüm tam olarak bunu anlatıyor.

Bu sekiz adımın hiçbiri tedavi sonucu vaat etmiyor, fiyat vermiyor, hasta yorumu kullanmıyor. Hepsi yönetmeliğin “tanıtım ve bilgilendirme” tanımının içinde kalıyor.

Bunun yerine bunu yazın

Klinik sitelerinde karşınıza çıkabilecek reklam dilini, aynı konuyu olgusal biçimde anlatan karşılığıyla yan yana koyduk. Soldaki ifadeler hayal ürünü örneklerdir.

Sağ sütundaki cümleler bir asistanın alıntılayabileceği türden cümleler: kısa, kontrol edilebilir ve bağlamdan bağımsız anlaşılır.

Sağlığı koruyucu bilgi: içerik için açık kapı

Madde 4, sağlığı koruyucu bilgileri de tanıtım ve bilgilendirme kapsamında sayıyor. Bu, hizmet listesinin ötesinde içerik üretmenin kurallara uygun yolu.

Yine de üç şartı aklınızda tutun: bilgiyi yetkili bir sağlık meslek mensubu hazırlasın (md. 5/1-b), içerik genel ve bilimsel olsun, belirli bir kuruma veya hekime yönlendirme yapmasın (md. 5/1-f). Yazar adını, unvanını ve son güncelleme tarihini sayfada gösterin.

Son güncelleme tarihi ve editör iletişimi: görünür güven işaretleri

Yönetmeliğin en az konuşulan hükümlerinden biri, belki de en kolay uygulananı. Madde 5/1-ı'ya göre internet sitelerindeki bilgilendirmenin son güncelleme tarihi ile site editörüne ulaşılabilecek iletişim bilgileri açıkça belirtilmeli.

Bu bir yükümlülük. Ama aynı zamanda hastaya ve okuyan her yazılıma verdiğiniz bir sinyal.

Neden işe yarayabilir?

Bir hasta “Bu bilgi hâlâ geçerli mi?” diye düşündüğünde, sayfanın altındaki tarih soruyu cevaplar. Bir asistan da sayfayı okurken aynı tarihi görür.

Asistanların tarihe ne kadar ağırlık verdiği kamuya açık değil; bu nedenle bunu bir sıralama faktörü olarak değil, makul bir güven işareti olarak düşünün. Kesin olan şu: tarih yoksa ne hasta ne de yazılım bilginin güncel olup olmadığını anlayabilir.

Nasıl uygulanır?

• Her bilgilendirme ve hizmet sayfasının altına “Son güncelleme: 16 Ekim 2026” biçiminde, gerçek düzenleme tarihini yazın.
• Tarihi yalnızca içerik gerçekten değiştiğinde güncelleyin; her gün otomatik değişen bir tarih, işaretin anlamını boşaltır.
• Site editörüne ulaşılabilecek bir e-posta adresi veya iletişim formu bağlantısı ekleyin; tercihen sorumlu kişinin adı ve unvanıyla.
• Sağlığı koruyucu bilgi sayfalarında yazarın adını ve unvanını da gösterin (md. 5/1-b).

Bu dört madde, birkaç saatlik bir iş. Karşılığında hem yönetmeliğe uyum sağlıyor hem de sitenizi “sahibi belli, bakımı yapılan” bir kaynak gibi gösteriyorsunuz.

Sektöre göre: diş, saç ekimi ve fizyoterapi

Kurallar ortak, ama hastaların sorduğu sorular ve sık yapılan hatalar sektöre göre değişiyor.

Diş klinikleri

Diş hekimliğinde hizmet listesi uzun: implant, ortodonti, şeffaf plak, kanal tedavisi, çocuk diş hekimliği ve daha fazlası. Ölçümlerimizde kullandığımız diş kliniği soru kalıpları da hizmet ve semt üzerinden kuruluyor. Bu yüzden her hizmetin kliniğinizle ve semtinizle birlikte açıkça yazılması önemli.

Sık görülen hata, “implant uzmanı” gibi sertifikaya dayalı unvanlar. Diş hekimliğindeki tescilli uzmanlık dallarını (örneğin ortodonti veya periodontoloji) sadece gerçekten o uzmanlığa sahip hekimler için yazın.

Hastaların neler sorabileceğini ayrıntılı görmek için diş kliniği sektör sayfamıza bakabilirsiniz.

Saç ekimi merkezleri

Yurt dışından hasta kabul eden saç ekimi merkezlerinde soru, asistana İngilizce veya başka bir dilde de sorulabilir. Burada ikinci bir yönetmelik devreye giriyor: 26 Nisan 2025 tarihli ve 32882 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Uluslararası Sağlık Turizmi ve Turistin Sağlığı Hakkında Yönetmelik.^[3]

Bu yönetmeliğe göre uluslararası sağlık turizmi faaliyeti için yetki belgesi zorunlu (md. 5). Yetki belgeli kuruluşlar yabancı dil seçeneği olan bir internet sitesi oluşturmak ve akreditasyon belgesini veya sertifikayı sitede yayımlamak zorunda; sitedeki isim ve unvanlar da yetki belgesiyle uyumlu olmalı (md. 13/2).

Tanıtım yönetmeliğinin 8. maddesi ise yurt dışına yönelik tanıtımı ayrı bir site veya sosyal medya hesabı, yurt dışı hedef kitle ve HealthTürkiye logosu gibi koşullara bağlıyor.^[2:1] Ayrıntılar için saç ekimi merkezleri sektör sayfamıza bakın.

Fizyoterapi merkezleri

Fizyoterapi için ölçtüğümüz sorular hizmet adı üzerinden kuruluyor: bel fıtığı, boyun fıtığı, spor yaralanması rehabilitasyonu, ameliyat sonrası rehabilitasyon. Hizmet sayfalarında hangi programın sunulduğunu ve hangi meslek mensubunun uyguladığını yazın, iyileşme süresi veya sonuç vaadi vermeyin (md. 5/1-ç ve ğ).

SGK anlaşması, özel sigorta ve hafta sonu açık olma gibi olgular da bu sektörün soru kalıplarında yer alan niteliklerdir; doğruysa açıkça belirtin. Örnek sorular için fizyoterapi merkezi sektör sayfamıza göz atın.

Yapılandırılmış veri: aynı bilgiyi makinenin diliyle söyleyin

Yapılandırılmış veri, sayfadaki bilgileri arama motorlarının ve diğer yazılımların doğrudan okuyabileceği standart bir formatta etiketlemek demektir. En yaygın sözlük schema.org'dur.

Sağlık kuruluşları için schema.org'da özel türler var: örneğin diş klinikleri için Dentist, bu tür hem LocalBusiness hem MedicalOrganization türlerinden miras alır ve medicalSpecialty gibi alanlar kullanabilir.^[4] Saç ekimi merkezleri için MedicalClinic^[5], fizyoterapi merkezleri için Physiotherapy^[6] türleri kullanılabilir; ikisi de LocalBusiness altındaki MedicalBusiness türünden türetilmiştir.

Burada da kural aynı: yapılandırılmış veri yalnızca sayfada zaten görünen olgusal bilgiyi tekrar etmeli. Adres, telefon, saatler, hizmetler, hekim adları ve konuşulan diller iyi adaylardır; sayfada olmayan bir iddiayı yalnızca kodda söylemeyin.

Nasıl ekleneceğini schema.org yapılandırılmış veri rehberimizde örnek kodlarla anlattık.

Ölçmeden düzeltemezsiniz

Bu adımları attınız. Peki işe yaradı mı?

Yapay zekâ cevapları her sorguda değişebilir. Bu yüzden Kaynaktan sonuçları tek bir cevaptan değil, seçilen dönemdeki tüm tamamlanmış cevaplardan hesaplar ve ham cevapları kanıt olarak saklar.

Sağlık kuruluşları için bu saklanan cevapları okumak özellikle önemli. Cevaptaki adres, telefon ve hekim adlarını profilinizle karşılaştırın; eski bir adres veya yanlış bir hekim adı, hastayı yanlış yere gönderen bir cevap demektir.

Raporda izlemeniz gereken önemli ölçülerden biri Kaynak gösterilme. Bu metrik, cevapların ne kadarında sitenizin veya profilinizin kaynak olarak gösterildiğini ölçer. Yukarıdaki adımlarla sitenizi olgusal ve güncel bir kaynağa dönüştürdükten sonra izlemeniz gereken sayı budur.

Aynı soruları rakiplerinize de sorup karşılaştırmak mümkün. Böylece bir eksikliğin sadece sizde mi, yoksa sektörün genelinde mi olduğunu görürsünüz.

Eşleştirmeyi işletme adı, alan adı, telefon ve adres üzerinden yapıyoruz. Yani bu dört bilgi her yerde tutarlıysa, hem asistanların sizi tanıması hem de bizim sizi doğru ölçmemiz kolaylaşır.

Sonuç: bu hafta yapabileceğiniz dört şey

Reklam yasağı, yapay zekâ görünürlüğünün önünde bir engel değil. Size sadece doğru oyunu oynamayı zorunlu kılıyor: olgusal, doğrulanabilir, güncel bilgi.

Bu hafta şunları yapın:

• [ ] Sitenizdeki adres, telefon, çalışma saatleri ve hekim unvanlarını ruhsat ve profil bilgilerinizle karşılaştırın.
• [ ] Sitenizi fiyat, kampanya, hasta teşekkürü ve sonuç vaadi içeren ifadeler için tarayın.
• [ ] Bilgilendirme sayfalarınıza son güncelleme tarihini ve editör iletişim bilgisini ekleyin.
• [ ] ChatGPT ve Gemini'nin bugün sizin hakkınızda ne söylediğini görün.

Son madde için ücretsiz AI görünürlük testimizi kullanabilirsiniz: işletme adınızı, şehrinizi ve sektörünüzü girersiniz, üç soru iki asistana birden sorulur ve sonucu görürsünüz.